21.02.2018

Popyt na powierzchnie biurowe przewyższa podaż

Zarządzanie

CBRE Retail 2030: Jaka przyszłość czeka polski handel?

Nowe technologie, potrzeby konsumentów i lokalizacja – to trzy obszary rozwoju handlu w Polsce, na które wskazuje najnowszy raport CBRE „Zakupy przyszłości. Retail 2030”.

Tak będzie wyglądał sklep w 2025 roku

Nowe technologie, w tym rozwiązania digital signage, zmienią sklepy i sposób robienia zakupów o 180 stopni. Kasy i stojący za nimi sprzedawcy czy papierowe etykiety znikną. Zastąpią je samoobsługowe kioski i elektroniczne ceny.

Rosną wydatki na ochronę i recepcję

W 2017 roku koszty eksploatacyjne w budynkach biurowych pozostały na poziomie zbliżonym do odnotowanego przez ekspertów Knight Frank w 2016 roku.

Fitness w galerii handlowej przyciąga

Polacy chcą gubić zbędne kilogramy w galeriach handlowych? W odpowiedzi powstaje tam coraz więcej fitness clubów i siłowni.

Według raportu międzynarodowej firmy doradczej Cresa „Occupier Economics: Rynek biurowy w Warszawie w 2017”, wolumen transakcji najmu w ubiegłym roku ponad trzykrotnie przewyższył ilość oddanej do użytku powierzchni biurowej.

– Powoli zaczyna brakować najatrakcyjniejszych lokali biurowych w centrum Warszawy. Ze względu na zwiększony popyt, niektórzy wynajmujący dostosowują swoją ofertę na etapie negocjacji do sytuacji rynkowej, m.in. pakiety kontrybucji pozaczynszowych. Duże inwestycje planowane na 2020 r. zapełnią lukę podażową – mówi Bartek Włodarski, partner, dyrektor Działu Reprezentacji Najemców Biurowych oraz Klientów Korporacyjnych w firmie Cresa Polska.

Na koniec 2017 r. zasoby nowoczesnej powierzchni biurowej w Warszawie wyniosły 5,28 mln mkw. Od początku 2017 r. do użytku oddano 275.400 mkw., m.in. dzięki ukończeniu następujących projektów: Business Garden II etap (54.800 mkw.), West Station II (35.000 mkw.), D48 (23.400 mkw.). W budowie wciąż pozostaje ponad 750 tys. mkw. Inwestycją wzbudzającą duże zainteresowanie jest budowa najwyższego obiektu w Polsce oraz Unii Europejskiej – biurowca Varso, którego planowana powierzchnia będzie wynosić prawie 140 tys. mkw., a termin oddania przypada na 2020 r.

W całym 2017 r. podpisano umowy najmu obejmujące łączną powierzchnię 832.000 mkw., co jest wynikiem o 10% lepszym niż w 2016 r. Największymi transakcjami na rynku były następujące umowy na wynajem powierzchni biurowej: Citi Service Center Poland (część Citi Group) w Generation Park X (18.600 mkw.), Millennium Bank w Harmony Office Centre A (18.300 mkw.) i JP Morgan w Atrium Park (15.550 mkw.). Wysokość czynszów wywoławczych różni się w zależności od dzielnicy: 10,5-13,5 EUR/mkw./miesiąc na Służewcu, 13-18 EUR/mkw./miesiąc na Nowej Woli i 15-23 EUR/mkw./miesiąc w centrum.

Ilość pustostanów na koniec roku wyniosła 615.700 mkw., co stanowiło 11,7% całkowitych zasobów biurowych miasta (spadek o 2,5 p.p. rok do roku). Absorpcja powierzchni biurowej osiągnęła rekordowy wynik w 2017 r. i wyniosła 377.200 mkw.

Analitycy firmy Cresa przewidują zmniejszenie podaży w Warszawie w najbliższych dwóch latach. Dopiero w 2020 r. planowane jest oddanie rekordowej powierzchni biurowej.

– W związku z nadchodzącymi zmianami w Międzynarodowych Standardach Sprawozdawczości Finansowej, które spowodują, że długoterminowe umowy najmu staną się mniej atrakcyjne, niektórzy wielkopowierzchniowi najemcy zaczynają rozważać możliwość zakupu lub wybudowania obiektu na własne potrzeby – mówi dr Bolesław Kołodziejczyk, Dyrektor Działu Badań Rynkowych i Doradztwa w Cresa Polska.